Sizden gelen 1. Dünya Savaşı sorularını cevapladığım Soru - Cevap bölümü podcast olarak yayında. Bölümdeki sorular: 1) Adolf Hitler’in 1. Dünya Savaşı’nda onbaşı olduğu doğru mudur? (@zkn_sn) 2) İngilizler çıkarmayı neden Hamburg gibi Alman şehirlerine değil de Osmanlı’ya yaptı? (@yisifyulduz) 3) Türkler savaş boyunca gaz bombası/kimyasal silah kullanmış mıdır? (@ardakaalkan) 4) Almanya’nın yanında Britanya gibi güçlü bir ülke olsaydı savaşı kazanma ihtimali ne olurdu? (@can_kacmaz) 5) İtalya taraf değiştirmeseydi savaşın gidişatı değişir miydi? (@_haktan_ @tyfnclkgl @ardasglk0) 6) 1. Dünya Savaşı’nda savaşan bir asker için en rahat cephe hangisiydi? (@alacamdogancan) 7) İspanya bu savaşa katılmamayı nasıl başarmıştır? (@kerem_tskn93) 8) Savaşta bir general olsan ve siper savaşına artık bir son vermen gerekse nasıl bir taktik uygularsın? (@kaanunal219) Not: Soruların pek azına yer verebildim, soru gönderen herkese teşekkür diyorum. Göndermiş olduğunuz fakat burada olmayan sorulara ilerleyen bölümlerde yer vermeye çalışacağım.

Başka hiçbir mecrada karşınıza çıkmayacak çok özel bir biyografi, bir kahramanlık hikayesi: Çanakkale Cephesi'nden Irak Cephesi'ne uzanan Mudurnulu Molla Tevfik'in gün yüzüne çıkmamış savaş anılarını, dinleyicim Kaan Taşkın'la beraber derledik. O, büyük büyük dedesi hakkında aile büyüklerinden toplayabildiği kadar bilgi topladı, ben de araştırmalarımla hikayeyi olgunlaştırdım, ve sizlere keyif alacağınızı umduğum bir bölüm hazırladım.  Eğer sizin de bu tarz hikayeleriniz varsa lütfen benimle iletişime geçiniz. Email: [email protected] İnstagram: https://www.instagram.com/1.dunyasavasipodcastserisi/

Rota Ailesinin sponsorluğundaki bu bölümde, Türk Ordusu Irak Cephesi'ndeki kötü gidişe bir dur diyecek ve Yüzbaşı Cemil'in komuta ettiği sol cenah grubu İngilizleri Rota Çayı'nda mağlup edecek. Kaynaklar: 1- Serdar Sakin, Birinci Dünya Savaşı’nda Irak Cephesinde Osmanlı Devleti ile İngiltere Arasındaki Çarpışmalar (1915), Gazi Akademik Bakış, 4(7), 133-152, 2010  2- Osmanlı Belgelerinde Birinci Dünya Harbi I: T.C. Başbakanlık Devlet Arşi̇vleri̇ Genel Müdürlüğü Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı Yayın Nu: 130  3- Said Olgun ve Resul Babaoğlu, Dönemi̇n Kaynaklarına göre Kutü’l-Amare Zaferi̇ (toplu bir değerlendi̇rme), Tarih Araştırmaları Dergisi, 39(67), 477-502, 2020  4- Berk Erol, Bi̇ri̇nci̇ Dünya Savaşı’nda: Irak Cephesi̇’ndeki̇ Askeri̇ ve Si̇yasi̇ Gelişmeler, Lisans Tezi, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi - Tarih Bölümü Anabilim Dalı, 2022  5- Gökhan Buluş, İngi̇li̇z Basınında Kut’ül Amare Kuşatması (1915-1916), T.C. İstanbul Üni̇versi̇tesi̇ Atatürk İlkeleri̇ ve İnkilap Tari̇hi̇ Ensti̇tüsü Atatürk İlkeleri̇ ve İnkilap Tari̇hi̇ Anabilim Dalı, 2021  6- A. J. Barker, The First Iraq War--1914-1918: Britain's Mesopotamian Campaign, Enigma Books, 2009  7- Paul Knight, The British Army in Mesopotamia, 1014-1918, McFarland & Company, Inc., Publishers, 2013  8- Levent Ünal, Kûtü’l Amâre Zaferi̇ Öncesi̇ ve Sonrasında Irak-İran Cephesi̇ Geli̇şmeleri, Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, Volume: 45, 36-63, 2020  9- Muharrem Özdemir, Süleyman Askerî Bey'in Irak ve Havalisi Umum Kumandanlığı Dönemi Faaliyetleri, Yüksek Lisans Tezi, T.C. Ağrı İbrahi̇m Çeçen Üni̇versi̇tesi̇ Sosyal Bi̇li̇mler Ensti̇tüsü Tari̇h Anabi̇lim Dalı, 2018  10- Burak Candaş, Devlet-i̇ Âli̇yye’ye Adanmış Bir Ömür; Süleyman Askerî Bey, Babıâli Dergisi, 2021  11- Musa Çadırcı, Anadolu’da Redif Askeri Teşkilatının Kuruluşu, Tarih Araştırmaları Dergisi, 8(14), 63-75, 1963  12- Tuncay Öğün ve Halit Başı, Dicle-Fırat’ta Geleneksel Nehir Taşımacılığı ve I. Dünya Savaşı’nda Irak Cephesinde Kullanımı, History Studies, 8, 3, s. 83-109, 2016  13- Hamza Osman Erkan, Bir Avuç Kahraman, İnkılap Kitabevi, İstanbul 1946.  14- Ahmet Tetik, Sema Kiper, Ayşe Seven, Askerî Tarih Belgeleri Dergisi, Genelkurmay Basım Evi, Yıl: 53, Sayı: 118, 2004   15- Nurettin Şimşek, Teşkilât-ı Mahsûsa’nın Reisi Süleyman Askerî Bey Hayatı, Siyasî ve Askerî Faaliyetleri, Altınordu Yayınları, 2018  16- Betül Ulutin, Birinci Dünya Savaşı’nda Kutülamare Muharebeleri, Yüksek Lisans Tezi, T. C. İstanbul Üniversitesi Sosyal Bi̇li̇mler Ensti̇tüsü Tari̇h Anabi̇li̇m Dalı Türki̇ye Cumhuri̇yeti̇ Tari̇hi Bilim Dalı, 2016 

Asomder (Mengen Aşçılık Okulu Mezunları Derneği) ve Ekol Food'un sponsorluğunda hazırlanan bu bölümde, yüz yıldır süregelen Çanakkale'deki askerlerimizin buğday çorbası/üzüm hoşafından başka bir şey yemediği, aç bilaç savaştığı algısını makaleler ve hatıratlarla kırıyoruz. Çıkardıkları duman sebebiyle sürekli bombardıman riski altında, askerlerimizi doyurmak için kazanlarını kaynatan tabur aşçılarımızın bakalım gerçek menülerinde neler varmış? Bölüm Sponsorları: Asomder, Ekol Food Sponsor web siteleri: https://asomder.org/; https://ekolfood.com.tr/ Sponsor instagram hesapları: @asomder_ ; @ekolfood Kaynaklar  1- Dilber Alkama, Bi̇ri̇nci̇ Dünya Savaşı’nda Türk Askeri̇ni̇n Si̇per Hayatı, Yüksek Lisans Tezi, T. C. İstanbul Üni̇versi̇tesi̇ Sosyal Bi̇li̇mler Ensti̇tüsü Tari̇h Anabi̇li̇m Dalı Türki̇ye Cumhuri̇yeti̇ Tari̇hi Bilim Dalı, 2019  2- Yaşar Baytal, Çanakkale Cephesinde Günlük Hayat, Journal of History Studies, Cilt:8, Sayı: 4, s. 1-18, 2016  3- Oral Ateş, Osmanlı Sefer Organi̇zasyonlarında Asker İaşesi, KAREFAD, ÇKÜ Edebiyat Fakültesi Dergisi, Cilt: 8, Sayı: 2, 2020  4- Aylin Öney Tan, ANZAC Biscuits versus Turkish Peksimet: How Food Logistics Affected the Gallipoli Campaign, Dublin Gastronomy Symposium, Food and Revolution, 2016  5- Mehmet Çevik ve Yavuz Selim Çeloğlu, Çanakkale Cephesi’nde Türk Ordusunun İaşe ve İkmal Faaliyetleri, Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı Yıl: 13, Sayı: 18, ss. 299-347, 100. Yıl, Bahar 2015  6- M. Mutlu Karakaya, Çanakkale Savaşı’nda Askeri̇n Yemeği̇ Hakkında Bazi Tespi̇tler ve Yeni̇ Belgeler, Güney-Doğu Avrupa Araştırmaları Dergisi, Sayı: 29 S. 65-83, 2016  7- Abdullah Lüleci, Birinci Cihan Harbinde Osmanlı Ordusunda Hamal Taburları, Journal of History Studies, Cilt:13, Sayı: 2, 2016  8- Ahmet Esenkaya, Çanakkale Cephesi’nde İdari Faaliyetler ve Lojistik Hizmetleri, Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, Sayı: 17, ss. 45-83, 2014  9- Yavuz Selim Çeloğlu, Çanakkale Cephesi’nde 5’inci Ordu Menzil Teşkilatı, Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, Sayı: 24, ss. 133-173, 2018  10- Ayten Kiriş Avaroğulları ve Gülser Kutluay, Çanakkale Savaşında Türk Ordusunun İaşe ve İkmali, Araştırma ve Deneyim Dergisi, 2 (1), 2017  11- Nevin Yazıcı, Çanakkale Savaşı’nda Siper Hayatı ve Cephede Sosyal Faaliyetler, Erdem, Sayı: 59, s. 199-228, 2011  12- İbrahim Naci, Allahaısmarladık, Yeditepe Yayınevi, 2013  13- Selahattin Adil Paşa, Çanakkale Cephesinden Mektuplar-Hatıralar, Yeditepe Yayınevi, 2007  14- Münim Mustafa, 1914-1918 ihtiyat zabiti bulunduğum sırada Cihan Harbinde Kanal ve Çanakkale cephelerine ait hatıralarım, Arma Yayınları, 2002

Bu bölümde Kerim Rota'nın sponsorluğunu üstlendiği Irak Cephesi'ne giriş yapıyoruz. Kaynaklar:  1- Serdar Sakin, Birinci Dünya Savaşı’nda Irak Cephesinde Osmanlı Devleti ile İngiltere Arasındaki Çarpışmalar (1915), Gazi Akademik Bakış, 4(7), 133-152, 2010  2- Gökhan Bolat, Anglo-Persian Oil Company’den British Petroleum’a (BP): İngiltere’nin İran’daki Petrol Macerası, History Studies, Volume 5 Issue 2, A Tribute to Prof. Dr. Halil INALCIK p. 57-77, March, 2013  3- Osmanlı Belgelerinde Birinci Dünya Harbi I: T.C. Başbakanlık Devlet Arşi̇vleri̇ Genel Müdürlüğü Osmanlı Arşivi Daire Başkanlığı Yayın Nu: 130  4- Said Olgun ve Resul Babaoğlu, Dönemi̇n Kaynaklarına göre Kutü’l-Amare Zaferi̇ (toplu bir değerlendi̇rme), Tarih Araştırmaları Dergisi, 39(67), 477-502, 2020  5- Berk Erol, Bi̇ri̇nci̇ Dünya Savaşı’nda: Irak Cephesi̇’ndeki̇ Askeri̇ ve Si̇yasi̇ Gelişmeler, Lisans Tezi, Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi - Tarih Bölümü Anabilim Dalı, 2022  6- Gökhan Buluş, İngi̇li̇z Basınında Kut’ül Amare Kuşatması (1915-1916), T.C. İstanbul Üni̇versi̇tesi̇ Atatürk İlkeleri̇ ve İnkilap Tari̇hi̇ Ensti̇tüsü Atatürk İlkeleri̇ ve İnkilap Tari̇hi̇ Anabilim Dalı, 2021  7- A. J. Barker, The First Iraq War--1914-1918: Britain's Mesopotamian Campaign, Enigma Books, 2009  8- Levent Ünal, Kûtü’l Amâre Zaferi̇ Öncesi̇ ve Sonrasında Irak-İran Cephesi̇ Geli̇şmeleri, Karadeniz Uluslararası Bilimsel Dergi, Volume: 45, 36-63, 2020  9- Muharrem Özdemir, Süleyman Askerî Bey'in Irak ve Havalisi Umum Kumandanlığı Dönemi Faaliyetleri, Yüksek Lisans Tezi, T.C. Ağrı İbrahi̇m Çeçen Üni̇versi̇tesi̇ Sosyal Bi̇li̇mler Ensti̇tüsü Tari̇h Anabi̇lim Dalı, 2018 

14 Mart Tıp Bayramı'na özel, Hekimsen'in sponsorluğunda hazırlanan bu bölümde, Çanakkale Zaferi'nde, en az savaşan askerler kadar payı olan hekimlerimizin, hemşirelerimizin, sedye taşıyıcılarımızın, kısacası tüm Türk sağlık personellerimizin emeklerine sahip çıkıyoruz. Bölüm Sponsoru: Hekimsen Sendikası web sitesi: https://hekimsen.org/ instagram: @hekimsensendikasi Twitter: @hekimsen Doktor Nusret'in morfin hikayesi (Sunay Akın'dan): https://youtu.be/CyXJ6y-im30?si=hscRt8q-4g4jWjiv Kaynaklar: 1- Nurhan Aydın, Çanakkale Savaşları’nda Sıhhiye ve Tahliye Hizmetleri, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi 26, sy. 77, 385-404, 2010 2- Necdet Aysal, Çanakkale Muharbeeleri’nde Sağlık Hizmetleri ve Osmanlı Hilal-i Ahmer Cemiyeti’nin Faaliyetleri, 100’üncü yılında Çanakkale Zaferi Sempozyumu, 2015 3- Münim Mustafa, 1914-1918 ihtiyat zabiti bulunduğum sırada Cihan Harbinde Kanal ve Çanakkale cephelerine ait hatıralarım, Arma Yayınları, 2002 4- Abdülkadir Noyan, Son Haprlerde Salgın Hastalıklarla Savaşlarım, Ankara Tıp Fakültesi Yayınlar: 54, 2019 5- Ahmet Esenkaya, Çanakkale Muharebelerinde Cephede ve Cephe Dışında Sağlık Hizmetleri, Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, c. 10, sy. 10-11, ss. 25–70, 2011. 6- Ahmet Esenkaya ve Ceyhan Koç, Çanakkale Muharebelerinde Hastaneler, Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, 3, ss. 24-57, 2005 7- Fatma Özlen, 1915 Çanakkale Savaşında Şehit Düşen Tıbbiye Sınıfı Miti, Osmanlı Bilimi Araştırmaları 24, sy. 2: 611-25, 2023 8- Efdal As, Bı̇rı̇ncı̇Dünya Savaşı’nın Sıhhı̇ye Daı̇resi Reı̇sı̇ ve Ordu Sıhhı̇ye Müfettı̇ş-ı̇ Umumisi Süleyman Numan Paşa (1868 – 1925)’nın Hayatı ve Askerî Faaliyetleri, International Journal Of Eurasia Social Sciences, Vol: 6, Issue: 21, pp. (105-120), 2015 9- İsmet Görgülü, Çanakkale Zaferi Üzerine Alman İddiaları, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi 10, sy. 28, 105-36, 1994 10- Cahide Sınmaz Sönmez, Çanakkale Cephesi’nde sağlık kuruluşları ve Kızılay arşiv belgelerine göre Hilâl-i Ahmer Cemiyeti’nin faaliyetleri. Çanakkale Araştırmaları Türk Yıllığı, 14 (20), 173-192, 2016 11- Şerife Yılmaz Gören ve Neyyire Yasemin Yalım, Hemşirelik Tarihinde Bir Öncü ‘Safiye Hüseyin Elbi’, Mersin Üniversitesi Tıp Fakültesi Lokman Hekim Tıp Tarihi ve Folklorik Tıp Dergisi, c. 6, sy. 2, ss. 38–45, 2016 12- Şükrü Erkal, Birinci Dünya Harbi’nde Türk Harbi V. Cilt Çanakkale Cephesi Harekâtı 1 nci, 2 nci ve 3 ncü Kitapların Özetlenmiş Tarihi (Haziran 1914 - 9 Ocak 1916), Ankara Genelkurmay Basım Evi, 1997 13- https://www.canakkaleharbi.com/2022/09/21/canakkale-merkezhastanesinin-bombalanmasi/ 14- https://www.bilgiyayinevi.com.tr/kaniyla-tarih-yazanlar-ve-o-tarihin-yarasinisaranlar 15- https://www.canakkalesehitlik.net/canakkale-savasi-saglik-tibbiuygulamalar.html 16- https://www.canakkalesehitlik.net/alman-subaylar.html 17- https://canakkalemuharebeleri1915.com/makale-ler/konuk-yazarlar/yavuzbalkan/416-canakkale-savasinda-bir-baska-dusman 18- http://www.alihikmetince.com/haber/canakkale-sehidi-hemsire-erica-163

- Joseph Joffre Fransa'yı kurtarmak için milyonlarca top mermisi harcayacağı dev bir operasyon planlıyor. - İngilizlerinse bu muharebe için "aksesuar" dedikleri gizli bir sürprizleri vardır. - Batı Cephesi 1915 sonbaharında yeniden kızışıyor. Kaynaklar: 1- Michael S. Neiberg, The Western Front 1914-1916, amber BOOKS, 2011 2- Jack Sheldon, The German Army on the Western Front 1915, Pen & Sword Military, 2012 3- Nick Lloyd, The Western Front A History of the First World War 1914-1918, Viking, 2021 4- Malcolm Brown, The Imperial War Museum Book of the Western Front, Sidgwick & Jackson, 1993 5- G. J. Meyer, A World Undone: The Story of the Great War, 1914 to 1918, Bantam, 2007 Destekçilerime teşekkür ederim: Akın Akgün, Mesut Akyol, Dilan Fatma Öncevarlık, Umut Can Özay, Ahmet İbrahim Oğuzulgen, Mustafa Engin Emekli, Semin Yıldırım , Yener Dayı, Elif Demirci Sivlim, Ahmet Özden, Deniz Turhan, Selim Karaca, Tolga Akgöl, İbrahim Selçuk Şahin, Onat Periyadılı, Mehmet Çöl, Cem Çelik, Korcan Kavusan, Yekta Kocaoğlu, Tuğser Serttaş, Ersan Dündar, Onat Angı, İbrahim Ethem Şenoğlu, Gökay Günay, Bülent Tunga Yılmaz, Ahmet Turan Han, Özgün İçli, Mesut Çiftçi, Kutlu Kutluer, Sevgi, Eren Yıldırım, Alperen, Efe Fener, Mustafa Çakmak, Yusuf Geçen, Enes Silgu, Halil Yeşilyurt, Hakan Karayılmaz, Mustafa Vuslat, Furkan Karip, Pınar Kaya, Sude Teke, Ahmet Akçay, Ahmet Büyükyılmaz, Ayşenur Yılmaz, Moris Ciprut, Görkem Verdi, Berkay Küçükbaşlar, Uçar Sayıl Gündem, Burak Can Çelik, Ahmet Tütüncü, Ufuk a, Fuat Demir, Fırat Toptan, Gürkan Ercoşkun, İnci Dönmez Noyan, Ömer Selim Yiğit, Ali Niyazi Eriş, İbrahim Çakır, Ahmet Alperen Özdemir, Alper Karadağ, Alper Sönmez, Kaan Yaren, Atabey Kalkan, Yusuf Eren Suyolcu, Horatio Nelson, Berk Burak Berber, Melikşah Yılmaz, Burhan, Oğuzhan Yılmaz, Burak, Onur Yağcıoğlu, Samet, Musa Yurt, Kağan Yumak, Hilmi Can Özdemir, Erinç Erdoğan, Erden Baha Gökyüzü, Mustafa Tan, Ata Özcan, Kaya Erdem Kaya, Mustafa Karatok, Elif Cengiz, Onur Acar, Nihat Özer, Sibel Yılmaz, Alpgiray Zengin, Buluthan Sayılgan, La Puerta İzmir, Zekeriya Kazancı, Bekir Sekman, Özgür, T. Can Çelik, İstem Ayçetin, Kerim Rota, Recep Köse, Eray Çelik, Erman Yurdakan, Haktan Cömertpay, Güzide Çelikbilek, Vakur Yardımcı, Taner Tıraşçı, Harlan Sandıkçı, Akın Rota, Gönenç Yücel, Kaan Taşkın, Mehmet Süer, Bora Saçkesen, İlkercan Özoran, Hayrettin Kürklü, Emre Yardım, Bahadır Giray, Ahmet Emre Çetin, Selim Üstün, Abdullah Ocak, Mustafa Can Ağaner, Cihan, Yiğit Menzilcioğlu, Hakan İlter, Yavuz Akbulut, moderntanri, Ozan, Barış Aldemir, Raci Alper, Oğuz Sünger, Elif Almıla Beyaz, Taner Tıraşçı, Mehmet Kurt, Ümit Demirbağ, Ahmet Turan Han, Ferhat Genç, Kasım Selçuk Camcı, Şahin Birkan Özcan, Özge Tüfekçi, Serkan Temizel, Kerem, Serhat Aydoğmuş, Yavuz Y., Yunus Emre Karagöz, Arda İnan, Ata Kayıkçı, H. Halil Ünlüeser, İhsan Karademirler, Çağdaş Karademir, Mert Göksüzoğlu, Ahmet Berat Akıncı, Ahmet Engiz, Emre Memo, Mert Şatır, Mehmet Emin Köse, Hande Karaca, Zeynep Hilal Çetinay, Adem Tuncar, Ahmet Erkasap, Alp Özçelik, Salih Beyaz, Emre Gündoğdu, Kürşat Ergin, Aykut Serrican, Coşkun Ova Şeyhoğlu, Ege Yiğit Ece, Serkan Duyar, Enes Çeliker, pta_trade, Bahadır Gök, Berat Eymen Çelebi, Hüseyin Çalgın, Murat Yalçıntaş

Bu bölümde Halil (Kut) Paşa'nın yer yer muzip yer yer duygulu bir dille kaleme alınmış hatıratının, Paris'ten Trablusgarp'a yaptığı yolculuğuyla ilgili kısmını seslendirdim. Toplam uzunluğu 35 dk 47 sn olan bu bölümün tamamı sadece Patreon ve Buy me a Coffee'de. Patreon: patreon.com/user?u=54848884 Buy me a Coffee: https://www.buymeacoffee.com/kulubetarih Bu seri gibi, yayınlanacak olan Balkan Savaşları Serisi, 1. Dünya Savaşı’nda silah teknolojileri, az bilinen hatıratlar, biyografiler, kadın askerler, savaşan ünlü yazarlar (J. R. R. Tolkien, E. Hemingway vs.), savaşla ilgili hurafeler, tuhaf olaylar vb. hiçbir yerde yayınlanmayacak ilginç bölümler, ekstra içerikler kapsamında Patreon ve Buy me a Coffee üyelerine özel olacak.

- İtalyan Başkomutanı Luigi Cadorna, müttefiklerinin de teşviğiyle, 1915 yazında, İsonzo Vadisi'den bir taarruz daha planlıyor. - Kuzeyde, dağcıların bile zorlanacağı karlı Jülyen Alpleri'nde, güneydeyse, sivri kayalarla kaplı sıcak Carso Platosu'nda süngü süngüye acımasız çarpışmalar yaşanıyor. - İki taraf da, düşmandan ziyade, coğrafyaya ve iklime yenik düşüyor. Kaynaklar  - Mark Thompson, The White War: Life and Death on the Italian Front 1915-1919, Faber and Faber, 2008  - David Jordan, The Balkans, Italy & Africa 1914-1918, Amber Book Ltd, 2011  - John Gooch, The Italian Army and the First World War, Cambridge University Press, 2014  - P. Kołodziejczyk, M. Czarnowicz, Great War in Mountain Landscape: Case of Italian Dolomites, Landscape in the past & forgotten landscapes, 2016  - Michael Wachtler, The First World War in the Alps, Athesia Spectrum, 2006  - Alessondro Salvador, Battles of Isonzo, International Encyclopedia of the First World War, 2016  - Filippo Cappellano, Warfare 1914-1918 (Italy), International Encyclopedia of the First World War, 2017  - Petra Svoljšak, The social history of the Soča/Isonzo region in the First World War, Mitteilungsblatt des Instituts für soziale Bewegungen / Heft 41, 2009  - https://www.isonzobattlefields.com/second-battle-of-the-isonzo-18-july-3-august-1915/  - https://academic-accelerator.com/encyclopedia/second-battle-of-the-isonzo  - https://www.firstworldwar.com/battles/isonzo2.htm  - http://www.100letprve.si/en/mejniki/the_isonzo_front/index.html  Destekçilerime teşekkür ederim: Akın Akgün, Mesut Akyol, Dilan Fatma Öncevarlık, Umut Can Özay, Ahmet İbrahim Oğuzulgen, Mustafa Engin Emekli, Semin Yıldırım , Yener Dayı, Elif Demirci Sivlim, Ahmet Özden, Deniz Turhan, Selim Karaca, Tolga Akgöl, İbrahim Selçuk Şahin, Onat Periyadılı, Mehmet Çöl, Cem Çelik, Korcan Kavusan, Yekta Kocaoğlu, Tuğser Serttaş, Ersan Dündar, Onat Angı, İbrahim Ethem Şenoğlu, Gökay Günay, Bülent Tunga Yılmaz, Ahmet Turan Han, Özgün İçli, Mesut Çiftçi, Kutlu Kutluer, Sevgi, Eren Yıldırım, Alperen, Efe Fener, Mustafa Çakmak, Yusuf Geçen, Enes Silgu, Halil Yeşilyurt, Hakan Karayılmaz, Mustafa Vuslat, Furkan Karip, Pınar Kaya, Sude Teke, Ahmet Akçay, Ahmet Büyükyılmaz, Ayşenur Yılmaz, Moris Ciprut, Görkem Verdi, Berkay Küçükbaşlar, Uçar Sayıl Gündem, Burak Can Çelik, Ahmet Tütüncü, Ufuk a, Fuat Demir, Fırat Toptan, Gürkan Ercoşkun, İnci Dönmez Noyan, Ömer Selim Yiğit, Ali Niyazi Eriş, İbrahim Çakır, Ahmet Alperen Özdemir, Alper Karadağ, Alper Sönmez, Kaan Yaren, Atabey Kalkan, Yusuf Eren Suyolcu, Horatio Nelson, Berk Burak Berber, Melikşah Yılmaz, Burhan, Oğuzhan Yılmaz, Burak, Onur Yağcıoğlu, Samet, Musa Yurt, Kağan Yumak, Hilmi Can Özdemir, Erinç Erdoğan, Erden Baha Gökyüzü, Mustafa Tan, Ata Özcan, Kaya Erdem Kaya, Mustafa Karatok, Elif Cengiz, Onur Acar, Nihat Özer, Sibel Yılmaz, Alpgiray Zengin, Buluthan Sayılgan, Alphan Aybet, La Puerta İzmir, Zekeriya Kazancı, Bekir Sekman, Özgür, T. Can Çelik, İstem Ayçetin, Kerim Rota, Recep Köse, Eray Çelik, Erman Yurdakan, Haktan Cömertpay, Güzide Çelikbilek, Vakur Yardımcı, Taner Tıraşçı, Harlan Sandıkçı, Akın Rota, Gönenç Yücel, Kaan Taşkın, Mehmet Süer, Bora Saçkesen, İlkercan Özoran, Hayrettin Kürklü, Emre Yardım, Bahadır Giray, Ahmet Emre Çetin, Selim Üstün, Abdullah Ocak, Mustafa Can Ağaner, Cihan, Yiğit Menzilcioğlu, Hakan İlter, Yavuz Akbulut, moderntanri, Ozan, Mert Engin, Barış Aldemir, Raci Alper, Oğuz Sünger, Elif Almıla Beyaz, Taner Tıraşçı, Mehmet Kurt, Ümit Demirbağ, Ahmet Turan Han, Ferhat Genç, Kasım Selçuk Camcı, Şahin Birkan Özcan, Özge Tüfekçi, Serkan Temizel, Ali Aşbay, Kerem, Serhat Aydoğmuş, Yavuz Y., Yunus Emre Karagöz, Arda İnan, Ata Kayıkçı, H. Halil Ünlüeser, İhsan Karademirler, Çağdaş Karademir, Mert Göksüzoğlu, Ahmet Berat Akıncı, Ahmet Engiz, Emre Memo, Mert Şatır, Mehmet Emin Köse, Hande Karaca, Zeynep Hilal Çetinay, Adem Tuncar, biraz kitap oku, Ahmet Erkasap, Alp Özçelik, Salih Beyaz, Emre Gündoğdu, Kürşat Ergin

- Zığındere'den sonra Türk tarafında köklü değişiklikler oluyor. - Fakat daha bu değişiklikler tamamlanmadan İtilaf Kuvvetleri'nin yeni bir saldırısı başlıyor. Kaynaklar  1- Şükrü Erkal, Birinci Dünya Harbi’nde Türk Harbi V. Cilt Çanakkale Cephesi Harekâtı 1 nci, 2 nci ve 3 ncü Kitapların Özetlenmiş Tarihi (Haziran 1914 - 9 Ocak 1916), Ankara Genelkurmay Basım Evi, 1997  2- Peter Hart, Gelibolu, Alfa Yayınları, 2014  3- Tuncay Yılmazer, Alçıtepe'den Anafartalar'a Çanakkale Kara Muharebeleri, Yeditepe Yayınevi, 2007  4- Muzaffer Albayrak (editör), Yakın Tarih İncelemeleri I: Çanakkale Savaşı, Yeditepe Yayınevi,  2007  5- Muallim Kurmay Albay Fahri Belen, Harp Akademisi 1934-1935 Tedrisatından: Çanakkale Savaşı’ndan Alınan Dersler, Yeditepe Yayınevi, 2009  6- https://canakkalemuharebeleri1915.com/makale-ler/yucel-ozkorucu/331-zigindere-muharebeleri-3  7- Baturhan Kaya, Türk Ve Fransız Belgeleri Işığında Kerevizdere Muharebeleri, 105. Yılında Çanakkale Muharebelerine Bakış, 2021  8- Abdullah İlgazi ve Mustafa Bıyıklı, Mehmet Vehip (Kaçi) Paşa’nın Çanakkale Muharebelerindeki Yeri ve Önemi, Atatürk Araştırma Merkezi Dergisi, Cilt XXVIII, Sayı 82, 2012  9- http://dardanelles.1915-2015.sam2g.fr/2015/08/24/12-juillet-1915-un-dernier-effort-sur-le-kereves-dere/  10- http://dardanelles.1915-2015.sam2g.fr/2015/09/04/lassaut-du-12-juillet-1915-vu-par-pierre-lacourt/  11- https://csatt.org/sehit-kusagin-evladi-yusuf-kostek/  12- https://csatt.org/mehmet-vehip-kaci-pasa-1877-1940/  Destekçilerime teşekkür ederim: Akın Akgün, Mesut Akyol, Dilan Fatma Öncevarlık, Umut Can Özay, Ahmet İbrahim Oğuzulgen, Mustafa Engin Emekli, Semin Yıldırım , Yener Dayı, Elif Demirci Sivlim, Ahmet Özden, Deniz Turhan, Selim Karaca, Tolga Akgöl, İbrahim Selçuk Şahin, Onat Periyadılı, Mehmet Çöl, Cem Çelik, Korcan Kavusan, Yekta Kocaoğlu, Tuğser Serttaş, Ersan Dündar, Onat Angı, İbrahim Ethem Şenoğlu, Gökay Günay, Bülent Tunga Yılmaz, Ahmet Turan Han, Özgün İçli, Mesut Çiftçi, Kutlu Kutluer, Sevgi, Eren Yıldırım, Alperen, Efe Fener, Mustafa Çakmak, Yusuf Geçen, Enes Silgu, Halil Yeşilyurt, Hakan Karayılmaz, Mustafa Vuslat, Furkan Karip, Pınar Kaya, Sude Teke, Ahmet Akçay, Ahmet Büyükyılmaz, Ayşenur Yılmaz, Moris Ciprut, Görkem Verdi, Berkay Küçükbaşlar, Uçar Sayıl Gündem, Burak Can Çelik, Ahmet Tütüncü, Ufuk a, Fuat Demir, Fırat Toptan, Gürkan Ercoşkun, İnci Dönmez Noyan, Ömer Selim Yiğit, Ali Niyazi Eriş, İbrahim Çakır, Ahmet Alperen Özdemir, Alper Karadağ, Alper Sönmez, Kaan Yaren, Atabey Kalkan, Yusuf Eren Suyolcu, Horatio Nelson, Berk Burak Berber, Melikşah Yılmaz, Burhan, Oğuzhan Yılmaz, Burak, Onur Yağcıoğlu, Samet, Musa Yurt, Kağan Yumak, Hilmi Can Özdemir, Erinç Erdoğan, Erden Baha Gökyüzü, Mustafa Tan, Ata Özcan, Kaya Erdem Kaya, Mustafa Karatok, Elif Cengiz, Onur Acar, Nihat Özer, Sibel Yılmaz, Alpgiray Zengin, Buluthan Sayılgan, Alphan Aybet, La Puerta İzmir, Zekeriya Kazancı, Bekir Sekman, Özgür, T. Can Çelik, İstem Ayçetin, Kerim Rota, Recep Köse, Eray Çelik, Erman Yurdakan, Haktan Cömertpay, Güzide Çelikbilek, Vakur Yardımcı, Taner Tıraşçı, Harlan Sandıkçı, Akın Rota, Gönenç Yücel, Kaan Taşkın, Mehmet Süer, Bora Saçkesen, İlkercan Özoran, Hayrettin Kürklü, Emre Yardım, Bahadır Giray, Ahmet Emre Çetin, Selim Üstün, Abdullah Ocak, Mustafa Can Ağaner, Cihan, Yiğit Menzilcioğlu, Hakan İlter, Yavuz Akbulut, moderntanri, Ozan, Mert Engin, Barış Aldemir, Raci Alper, Oğuz Sünger, Elif Almıla Beyaz, Taner Tıraşçı, Mehmet Kurt, Ümit Demirbağ, Ahmet Turan Han, Ferhat Genç, Kasım Selçuk Camcı, Şahin Birkan Özcan, Özge Tüfekçi, Serkan Temizel, Ali Aşbay, Kerem, Serhat Aydoğmuş, Yavuz Y., Yunus Emre Karagöz, Arda İnan, Ata Kayıkçı, H. Halil Ünlüeser, İhsan Karademirler, Çağdaş Karademir, Mert Göksüzoğlu, Ahmet Berat Akıncı, Ahmet Engiz, Emre Memo, Mert Şatır, Mehmet Emin Köse, Hande Karaca, Zeynep Hilal Çetinay, Adem Tuncar, biraz kitap oku, Ahmet Erkasap, Alp Özçelik, Salih Beyaz